Tablet vs laptop voor ouderen: Welk apparaat is toegankelijker

Een tablet of een laptop. Voor je vader van 80, die graag zijn kleinkinderen wil zien via beeldbellen, of voor je moeder die online haar medicijnen wil bestellen.

De keuze voelt groot. Want welke is nu écht makkelijker? Het is een vraag die veel mantelzorgers en ouderen bezighoudt.

Vooral als je te maken hebt met de Wmo en hulpmiddelen. Soms krijg je via de gemeente een tablet, maar is dat wel de beste optie?

Laten we zonder ingewikkelde woorden kijken naar wat voor jouw situatie het beste werkt. We zetten alles op een rij.

Wat voelt meteen het fijnst? De bediening

Het grootste verschil zit 'm in hoe je het apparaat bedient. Een tablet is echt bedacht voor aanraken. Je vingertoppen doen het werk.

Dat voelt voor veel ouderen directer en logischer. Even inzoomen op een foto?

Even naar beneden swipen? Heel intuïtief. Het scherm is bovendien dichterbij en voelt minder 'afstandelijk' dan een computerscherm.

Een laptop heeft een toetsenbord en een aanraakpad. Voor iemand die nooit heeft getypt, is dat een drempel. De muisbewegingen zijn soms onhandig.

Je moet precies klikken. Dat kan frustrerend zijn.

Zeker als je motoriek minder wordt door Parkinson of reuma. Een tablet in een stevige houder op tafel is vaak makkelijker te bedienen. Veel oudere gebruikers hebben bovendien moeite met het onthouden van 'muisbewegingen'. De tablet is simpelweg: aanraken en klaar.

Dat past beter bij een brein dat gewend is aan tastbare dingen. Het is een wereld van verschil in gebruiksvriendelijkheid.

De kracht van het apparaat: Wat kun je er allemaal mee?

Een tablet is prima voor de basis. Denk aan: Voor deze dagelijkse dingen is een tablet krachtig genoeg. Je hebt ze al vanaf zo'n €150,- (bijvoorbeeld een Samsung Galaxy Tab A).

• Appjes sturen (WhatsApp)
• Facetimen of beeldbellen (via de ZorgApp)
• Nieuws lezen (via de kranten-app)
• Foto’s bekijken
• Muziek luisteren

Als je er een toetsenbordje bij koopt (€30,-), kun je ook korte mails typen.

Een laptop is een stuk krachtiger. Hij kan meer tegelijk.

Wil je oude foto’s bewerken of online een sudoku spelen terwijl je een brief typt? Dan is een laptop beter. Ook is het scherm vaak groter (15 inch), wat fijn is voor mensen die slechtziend zijn.

Een simpele laptop, zoals een HP 15s, kost rond de €400,- tot €500,-.

Let op: goedkope tablets (onder de €100) zijn vaak traag. Ze laden pagina’s langzaam. Dat zorgt voor irritatie. Een laptop onder de €300 is vaak ook een teleurstelling.

Het is een gevalletje: goedkoop is duurkoop. Net als bij de keuze voor een eenvoudige telefoon voor ouderen is voor stabiel beeldbellen via Thuiszorg-systemen een beetje snelheid wel nodig.

De kosten op lange termijn: Stroom en slijtage

Een tablet gaat op één lading vaak 8 tot 10 uur mee. Ideaal voor op de bank of in bed.

Je kunt hem makkelijk meenemen naar de wachtkamer. Opladen doet ie met een simpele telefoonoplader.

De accu gaat vaak 3 à 4 jaar mee voordat hij echt zwak wordt. Een laptop moet vaker aan de lader. Vooral als ie ouder wordt.

Bovendien is het een apparaat dat je open en dicht klapt. Dat is kwetsbaar. Als iemand per ongeluk koffie morst over het toetsenbord, is de laptop vaak direct kapot.

Bij een tablet is de schade meestal beperkter. Er is nog iets waar je rekening mee moet houden: de Wmo. Soms vergoedt de gemeente een tablet als 'hulpmiddel', zoals een gebruiksvriendelijke seniorentablet. Dit is vaak een huurproduct.

Een laptop valt bijna nooit onder de Wmo voor persoonlijk gebruik. Die moet je dus zelf kopen.

Dat scheelt een slok op een borrel.

Veiligheid en privacy: Welk apparaat is het veiligst?

Tablets (iPad of Android) zijn van nature veiliger. Het besturingssysteem zit 'op slot'. Het is moeilijker om per ongeluk een virus te downloaden of op een verkeerde link te klikken.

Ideaal voor ouderen die weinig verstand hebben van internetgevaar. Je kunt makkelijk ouderlijk toezicht instellen.

Laptops (Windows) zijn een open deur. Ze zijn gevoeliger voor virussen en pop-ups.

Een verkeerde klik en je krijgt telefoon van 'Microsoft-support' die je geld probeert af te troggelen. Dit gebeurt helaas veel bij ouderen. Een laptop vraagt dus meer digitale weerbaarheid of begeleiding.

Ook het opstarten is verschil. Een tablet is in 2 seconden wakker.

Een laptop moet eerst opstarten. Dat duurt soms een minuut. Voor iemand die ongeduldig wordt of snel de draad kwijtraakt, is een tablet fijner. Je bent sneller bij je doel.

De keuzehulp: Welk apparaat past bij wie?

Om het echt simpel te maken: kies op basis van de persoon en de dagelijkse bezigheden. Net als bij de keuze voor een rolstoel voor dagelijks gebruik is er geen 'foute' keuze, alleen een die beter past.

Kies een tablet als:
De gebruiker vooral wil beeldbellen, appen, lezen en luisteren. Als de motoriek minder is (trillende handen). Als er geen behoefte is aan typen. En als het budget beperkt is (of als de Wmo een tablet aanbiedt). De tablet is de koning van het eenvoudige, dagelijkse contact.

Kies een laptop als:
De gebruiker echt wil typen (lange mails, brieven). Of als er specifieke programma’s nodig zijn voor de thuiszorg of administratie. Als het scherm groter móet zijn vanwege het zicht. En als er iemand in de buurt is die af en toe kan helpen met updates en problemen. De laptop is de krachtpatser voor de digitale duizendpoot.

De middenweg: Een Chromebook

Twijfel je nog? Er is een gouden middenweg: een Chromebook.

Dit is eigenlijk een laptop, maar hij draait op een simpel systeem (Chrome OS) dat lijkt op een tablet. Hij is bijna niet te infecteren met virussen, start supersnel op en heeft een toetsenbord. De bediening is wel iets ingewikkelder dan een tablet, maar veel simpeler dan een gewone Windows-laptop.

Prijzen liggen rond de €250,- tot €350,-. Een uitstekende optie voor wie het beste van beide werelden wil. Welk pad je ook kiest, bedenk vooral: het apparaat dient de mens. Het draait om contact en plezier. Probeer desnoods eerst een tablet uit bij de bieb of een buurvrouw. Voelen is weten. Succes met kiezen!